It’s the content, stupid!

Als we denken aan presentatietechnieken, denken we vaak over hoe we praten, ons stemgebruik, en hoe we onze handen inzetten om woorden kracht bij te zetten. In veel trainingen ligt de focus dan ook op delivery. Want de manier waarop we onze boodschap brengen bestaat voor 93% uit lichaamstaal en stemgebruik. Toch?

Maar klopt dat wel?

Nope. Die beroemde verdeling van 55% lichaamstaal, 38% stem en 7% inhoud komt van Albert Mehrabian, een psycholoog. Hij gaf echter zelf aan dat deze regel alleen opgaat in zeer specifieke situaties waarin gevoelens centraal staan. Denk maar aan je partner die zijn spijt uitdrukt omdat hij jullie huwelijksverjaardag vergeten is, maar ondertussen grinnikt om een filmpje op Facebook. In zo'n situatie zouden zijn koffers wel eens heel snel aan de deur kunnen staan. Hier is lichaamstaal dus cruciaal.

Zakelijker is inhoudelijker

In een zakelijke setting gaat het er helemaal anders aan toe. Mensen komen naar je presentatie om te horen wat je te zeggen hebt, niet om te kijken naar de gebaren die je maakt of naar een grappige foto van een otter. Wat heb jij liever: een flitsende spreker die achteraf niets wezenlijks blijkt te hebben gezegd? Of iemand die nog wat kan schaven aan zijn presentatievaardigheden, maar wel boeiende ideeën brengt? Wij weten het wel.

Informeren is niet het doel

Denk ook even na over wat je wil bereiken met je presentatie. Spoiler alert: het is niet informeren. Of op z'n minst, informeren alleen is niet zo’n krachtig communicatiedoel. Is je publiek nu gewoon iets wijzer? Leuk, maar dat is nog maar het begin. Wij bekijken het liever vanuit gedragsverandering. Heel vaak is de bedoeling van communicatie om mensen aan te zetten tot actie: je project goedkeuren, je product kopen, écht met je ideeën aan de slag gaan. Sounds too ambitious? Je kan ze in ieder geval anders naar de realiteit laten kijken of ergens van bewust maken.

Van cijfers naar impact: zo maak je het interessant

Neem nu die statusupdates die in veel organisaties een vaste waarde vormen. Vaak gooien ze daar een lading cijfers op (die ze net zo goed op voorhand hadden kunnen doorsturen) en laten ze het aan de toehoorders over om conclusies te trekken. Maar wat als je het anders aanpakt en antwoord geeft op deze vragen:

• Wat is er veranderd? En wat wijkt af van de verwachtingen?

• Wat is het belang voor ons? Wat staat er op het spel?

• Wat leren we hiervan over onszelf en onze omgeving?

• Wat kunnen we hiermee doen? Hoe gaan we dit concreet aanpakken?

Dát zijn vragen waarmee je de aandacht van het publiek krijgt. En die gaan een stuk verder dan alleen informatieoverdracht.

De (verhaal)boog moet altijd gespannen staan

Heb je je inhoud op orde? Top! Nu nog verpakken als een goed verhaal. Of het nu gaat om een Griekse tragedie, de nieuwste thriller van Nicci French of het scenario van een Vlaamse topserie, de basisstructuur blijft hetzelfde. Het hoofdpersonage belandt in een situatie die niet ideaal is of worstelt met onvervuld verlangen, en moet dat herstellen. Het leuke aan een spannend verhaal is: je publiek weet vaak wel wat het personage zou moeten doen (ontsnap uit die zinkende boot, verdorie!), maar niet of het zal lukken. Dat zorgt voor spanning en laat je luisteren, lezen of kijken tot het einde.

Diezelfde spanning kun je gebruiken in een zakelijke presentatie. Mensen houden nu eenmaal van verhalen, ook in de vergaderzaal.

Maak saaie presentaties SEXy

Zelfs droge inhoud kun je spannend maken met het volgende stappenplan:

1. Soundbytes (of key statements): verzin een paar krachtige kernzinnen die meteen binnenkomen en je ideeën helder maken.

2. Explanation: leg uit wat je bedoelt. Waarom is dit belangrijk? Wat moet je publiek echt begrijpen om mee te zijn met je kernidee?

3. X-Factor: maak je presentatie memorabel. Creëer mentale haakjes die bijblijven. Denk aan grapjes, een straffe anekdote, een visuele twist of ja, zelfs die grappige foto van de otter.

Het gaat er dus niet om of je van nature een talentvolle spreker bent. Het draait om de methode. Als je eenmaal weet hoe je verhaal in elkaar zit, kun je dat verder uitwerken. De valkuil? We beginnen vaak te snel met onze slides, waardoor we in details verzanden en de grote lijn verliezen. Bij onze trainingen en coaching gebruiken we daarom altijd een Story Canvas: een storyboarding-techniek die helpt om je verhaallijn helder te krijgen en los te komen van details.

Van slide slave tot presentation master

Pas wanneer je verhaal helder is, is het tijd om na te denken over je slides. Deze moeten je verhaal kracht bij zetten, maar zijn nooit het doel op zich. Let op de balans: staat er een slideshow met een spreker, of een spreker met een slideshow? Blijf je een slide slave of word je een presentation master?

Oefenen, oefenen, oefenen

Een master word je door hardop te oefenen, niet door ze in stilte eens te lezen. Een muzikant bereidt zich ook niet voor door zijn partituren te lezen. Sounds like it makes sense, no?

En wat met spreekangst?

Tot slot: spreekangst. Die zorgt er vaak voor dat je niet de beste versie van jezelf kan zijn. Meestal komt die angst voort uit gebrekkige inhoudelijke voorbereiding. Daarom is het zo belangrijk om echt tijd te steken in je inhoud. Als je goed weet wat je wil vertellen en waarom, ga je met meer zelfvertrouwen het podium op.

In de blog De leeuwen in het publiek gaan we dieper in op spreekangst en hoe je ermee kunt omgaan.

Wil je de kneepjes van het vak leren? Schrijf je dan in voor onze Masterclass Public Speaking!